De Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) nadert een bijzondere mijlpaal: 250 miljoen waarnemingen. Een kwart miljard vastgelegde ontmoetingen met planten en dieren in Nederland – verzameld door duizenden vrijwilligers, soortenorganisaties en professionals. Daarmee behoort de NDFF tot de rijkste natuurdatabanken van Europa. Binnenkort wordt de 250 miljoenste waarneming ingevoerd.

Hoe jonge dieren in hun eerste levensmaanden met hun broers en zussen omgaan, bepaalt hun sociale vaardigheden later in het leven. Dat blijkt uit experimenteel onderzoek met de tropische zoetwatervis Neolamprologus pulcher, gepubliceerd in PNAS. Niet alleen het aantal broers en zussen is van belang, maar ook of zij vrij met elkaar kunnen omgaan.

Het is eind februari en de dagen worden alweer merkbaar langer. Hoewel de dagtemperatuur langzaam toeneemt en de krokussen uit de grond komen, is veel in de natuur nog in winterrust. Ook de vleermuizen zijn nog in winterslaap. Toch duurt het niet lang voordat we ze weer kunnen zien. Welke soort is meestal de eerste?

Topper en pijlstaart nog even in Nederland te zien.

De Lentebekerzwam kent zijn oorsprong in de bergen. Het smelten van de sneeuw in bergachtige gebieden in het voorjaar was de belangrijkste trigger voor het fructificeren van deze soort – tot wat wij herkennen als paddenstoelen. Echter, de winters worden warmer door klimaatverandering. Hierdoor heeft deze prachtige soort zijn verspreiding verplaatst naar de laaglandgebieden, waaronder Nederland.

Woensdag 25 februari is de eerste zonnige dag met hoge temperaturen en de vlinders reageren daar direct op. Overal waar de zon schijnt worden veel vlinders doorgegeven via de portalen van Waarneming.nl, NDFF en de Jaarrond Tuintelling. Traditiegetrouw is de citroenvlinder de meest gemelde soort, maar er zijn er meer.

Als je in een natuurgebied bent, zie je dan de verschillende planten en bomen echt? Of ervaar je de natuur meer als een prettig groen decor en wordt je aandacht pas getrokken als een vos of een opvallende vogel zich laat zien? Voor veel mensen geldt dat laatste. Plantenblindheid heet dat fenomeen. Is dat erg? Staatsbosbeheer-huisfilosoof Jori Wolf en ecoloog Guido Verschoor in gesprek.

Zoek de ribbelige Amerikaanse boormossel en de gladde grote strandschelp.

De eerste glasalen van dit jaar zijn aangekomen. Elk voorjaar bereiken kleine, doorzichtige palingen onze kust na een indrukwekkende reis van zo’n zesduizend kilometer vanuit de Sargassozee. Hier trekken ze het zoete water binnen om op te groeien tot volwassen paling. Door vele obstakels onderweg en de slechte stand van de soort, wordt hun intrek langs de kust gemonitord.

Struikaster is een invasieve exoot die sinds 2016 is opgenomen op de Unielijst van invasieve exoten. In België vormt de plant grote problemen in het kwetsbare duinlandschap, dat vaak ook Natura 2000-gebied is. In Nederland was struikaster niet gevestigd, maar recent bleek dat deze plant is aangeplant in openbaar groen, vlak bij de duinen.

Goed nieuws voor weidevogels: de Workumerwaard wordt een stukje mooier, dankzij de samenwerking tussen It Fryske Gea en het Rijke Weide Vogelfonds. Een flinke opsteker voor soorten als grutto, tureluur en kievit. Vogelbescherming is blij met deze stap: alleen met nog veel meer van deze beschermde weidevogelgebieden krijgen weidevogels de kans om zich te herstellen.

Eerste blaadjes van bloedzuring piepen boven de grond uit en gevlekt longkruid kijkt een beetje zuur.

Na een opvallend koude periode zorgen de stijgende temperaturen voor het startsein van de jaarlijkse paddentrek. In heel Nederland trekken padden, kikkers en salamanders van hun overwinteringsplaatsen naar het water om zich voort te planten. Een indrukwekkend voorjaarsritueel – maar ook een tocht vol gevaren, vooral bij het oversteken van wegen.

Vanaf half mei kun je ze tegenkomen op zandgronden en soms in stedelijk gebied: wantsendoders. Het zijn kleine tot middelgrote, rood-zwart gekleurde graafwespen die wantsen vangen en deze in uitgegraven nesten bewaren voor hun nageslacht. In Nederland komen vijf soorten voor die behoorlijk op elkaar lijken. Om ze uit elkaar te houden, is een nieuwe soortzoeker wantsendoders verschenen.

In een recent verschenen artikel wordt beschreven hoe digitale technologieën, DNA en gecoördineerde aansturing het in kaart brengen van de biodiversiteit in heel Europa kunnen verbeteren en natuurbeschermingsdoelstellingen ondersteunen. Het zogeheten Biodiversiteitsobservatienetwerk (BON), dat door verschillende instanties wordt voorgesteld, heeft de potentie om een wereldwijd model te worden.

Wie vindt er al bloeiende vroegeling en kraamtijd bij de eekhoorn.

Voor wie een vergrootglas – of een fris stel ogen – meeneemt de Veluwe op, ziet in de driehoornmestkever een fantastische insectenversie van de dino Triceratops. Veluwse natuur is spectaculair!

Onder de ruim 250.000 bezoekers van de Leidse Hortus botanicus tellen we gelukkig steeds meer mensen van onder de dertig jaar. Nu voor veel bezoekers een groot deel van hun werkzame leven of opleiding zich achter beeldschermen voltrekt, wordt het verlangen om even de neus in het groen te steken steeds groter. Het natuurinitiatief Gewoon Buiten stimuleert jongeren naar buiten te gaan.

Klapeksters uit het noorden snoepen van onze zangvogels en meerval snaait vooral exoten.

Over een maand is het weer tijd voor de jaarlijkse Schelpenteldag. Voor Nederland wordt het de vijfde editie, met meer deelnemende organisaties, meer stranden – en hopelijk ook meer deelnemers – dan ooit.